دریافت فایل

دانلود كتب و نرم افزار دارويي

منوی اصلی

بخش های اصلی سایت

دسته بندی ها

لیست موضوعات سایت

مطالب پربازدید

لیست مطالب براساس بازدید

لینک همکاران

ثبت لینک سایت شما

اطلاعات آماری

آمار بازدیدها ، آنلاین ها و ...

  • افراد آنلاین : 8
  • ورودی گوگل امروز : 0
  • تعداد کل مطالب : 2366
  • تبادل لینک با : 116 سایت
  • بازدید امروز : 1204
  • بازدید دیروز : 1457
  • بازدید این هفته : 7821
  • بازدید این ماه : 24206
  • بازدید کل : 71719
  • تعداد نظرات :
  • ارسال روزانه :
  • نظرات روزانه :

هایپرپلازی خوش خیم پروستات(BPH) یکی از بزرگترین مشکلات ارولوژیک مردان است و در ۹۰% مردان بالای ۶۵ سال مشاهده میشود. علائم قسمت تحتانی سیستم ادراری ( LUTS) پدیده های بسیار شایعی در مردان مسن هستند و عمدتاً ناشی ازBPH میباشند. بزرگی پروستات میتواند موجب علائم انسدادی (مانند تخلیه ناکافی مثانه و کاهش جریان ادرار ) و علائم تحریکی ( مانند شب ادراری و تکرّر ادرار) شود. در مدیریت درمانی BPH عمدتاً از آنتاگونیست های رسپتورهای آلفا آدرنرژیک، مهارکننده های ۵- آلفا- ردوکتاز و داروهای گیاهی استفاده میشود. در اروپا ۸۰% داروهای تجویز شده در BPH را داروهای گیاهی تشکیل میدهند و عصاره میوه نخل ارّه ای [saw palmetto (Sabal serrulata, or Serenoa repens)] و عصاره ریشه گزنه ] [stinging nettle (Urtica dioica)بویژه از شهرت زیادی برخوردارند(۱).

فراورده های حاوی ریشه گزنه برای درمان علامتی اختلالات ادراری( سوزش ادرار، تکرّر ادرار، شب ادراری، احتباس ادراری) مراحل I و II ( بر اساس تعریف Alken 1973) و مراحل II و III ( بر اساس تعریفVahlensieck and Fabricius, 1996; Anonymous, 2003) هایپرپلازی خوش خیم پروستات توصیه شده اند. به نظر میرسد فیتواسترول ها، لیگنان ها، پلی ساکاریدها و لکتینUDA (Urtica dioica agglutinine) از اجزاء فعال ریشه گزنه هستند و در این میان ترکیبات فیتواسترول از اهمیت بسیارکمی برخوردارند زیرا در فراورده های تهیه شده از گزنه به میزان بسیار کمی وجود دارند (۰٫۰۱%>). از طرفی احتمالاً بعضی از ترکیبات اصلاً جذب نمی شوند یا حداقل جذب را دارند مانند -sitosterol β(۲).

مطالعات فارماکولوژیک

در مطالعات فارماکولوژیک متعدد مکانیسم های زیر برای تاثیر عصاره ریشه گزنه در بهبود علائم انسدادی BPH مطرح شده است:

۱- مواد مؤثره موجود در عصاره ریشه گزنه مانند لیگنانها با اتصال به گلوبولین متصل شونده به هورمون جنسی [Sex Hormone Binding Globulin (SHBG)] مانع از اتصال به گیرنده اش روی غشای غده پروستات می‌شوند(۳,۴).
۲- شواهد قوی وجود دارد که عصاره گزنه در روند تبدیل تستوسترون به استروژن ها مداخله نموده و آنزیم آروماتاز را مهار میکند(۵,۶).
۳- در دوزهای زیاد عصاره ریشه گزنه آنزیم ۵ – آلفا ردوکتاز را مهار میکند(۵,۶).
۴- عصاره ریشه گزنه با مهار آنزیم الاستاز لکوسیت فعالیت ضد التهابی خود را اعمال می کند(۲). ترکیبات استروئیدی موجود در عصاره خام ریشه گزنه، حرکت ماکروفاژها را به محل هدف تسریع و به اثرات ضدالتهابی دارو کمک می‌نمایند(۷).
۵- عصاره ریشه گزنه باعث مهار فعالیت آنزیم Na+ K+ ATPase و در نتیجه مهار متابولیسم و رشد سلولهای پروستات می‌شود(۷).
۶- عصاره ریشه گزنه پرولیفراسیون سلولی در بافت BPH را مهار میکند(۶).

تحقیقات بالینی

اولین گزارش موردی در ارتباط با اثرات مفید چای تهیه شده از ریشه گزنه، به گزارش Ruckle(1950) برمیگردد و در این گزارش اثر دیورتیک گزنه به عنوان یک عارضه جانبی ذکر گردیده است. از آن زمان تاکنون؛ در ۳۴ مطالعه بالینی تقریباً ۴۰۰۰۰ مرد مبتلا به BPH با فراورده های مختلف حاوی ریشه گزنه تحت درمان قرار گرفته اند. تعداد عوارض جانبی در همه مطالعات بیان نشده و به نظر میرسد تعداد واقعی عوارض جانبی بیش از ۶۹۹ گزارش (تقریباً ۲%) باشد که اکثراً مرتبط با دستگاه تناسلی ادراری است بویژه ناتوانی جنسی و کاهش میل جنسی(۲).

در ذیل به نمونه ای از بررسی های انجام شده اشاره میشود:

در یک کارآزمایی بالینی با کنترل پلاسبو روی ۷۹ بیمار مبتلا به BPH ، عصاره ریشه گزنه (۶۰۰ میلی گرم در روز از عصاره ۵:۱ برای مدت ۸-۶ هفته) در تمامی پارامترهای اندازه گیری شده ( جریان ادرار، حجم ادرار و ادرار باقیمانده) بر دارونما برتری داشت. در دیگر کارآزمایی مشابه، ۵۰ بیمار مبتلا به مراحل I و II هایپرپلازی خوش‌خیم پروستات که با عصاره ریشه گزنه ( ۶۰۰ میلی گرم در روز از عصاره ۵:۱ برای مدت ۹ هفته) درمان شده بودند، کاهش قابل توجه SHBG (p<0.0005) و اصلاح شایان توجه حجم ادرار و حداکثر جریان ادراری را نشان دادند(۶).
دریک کارآزمایی بالینی دو سو بیخبر چند مرکزی تصادفی،۵۴۳ مرد ۵۰ تا ۸۸ ساله مبتلا به مراحل اولیه BPH ( مراحل I و II سیستم طبقه بندی Alken ) با حداکثر جریان ادراری کمتر از ml/s 20 و حجم ادرار کمتر از ۱۵۰ میلی لیتر، از ترکیب عصاره میوه نخل اره ای و عصاره ریشه گزنه یا فیناستراید ( مهار کننده ۵ – آلفا ردوکتاز) استفاده نمودند. بعد از ۲۴ هفته؛ بر اساس نتایج تجزیه و تحلیل اطلاعات ۴۳۱ بیمار، نسبت به مقادیر اولیه متوسط حداکثر جریان ادرار در گروه مصرف کننده ترکیب عصاره میوه نخل ارّه ای و عصاره ریشه گزنه ml/s1.9 و در گروه مصرف کننده فیناستراید ml/s2.4 افزایش یافت و تفاوت قابل توجه آماری بین دو گروه درمانی مشاهده نشد.(p=0.52) محققین نتیجه گرفتند اثربخشی ترکیب عصاره میوه نخل ارّه ای و عصاره ریشه گزنه با اثر بخشی فیناستراید برابر است و ارتباطی با حجم پروستات ندارد. با این حال تحمل ترکیب عصاره میوه نخل ارّه ای و عصاره ریشه گزنه بهتر از فیناستراید بود لذا به عنوان انتخاب اول برای درمان مبتلایان به مراحل اولیه BPH توصیه شد(۸).

در یک کارآزمایی بالینی دو سو بیخبر تصادفی مقایسه ای متقاطع با کنترل دارونما؛ به منظور بررسی اثربخشی گزنه در بهبود علامتی علائم قسمت تحتانی سیستم ادراری ثانویه به BPH، ۶۲۰ بیمار بررسی شدند. ارزیابی بیماران با استفاده از نمره بین المللی علائم پروستات(IPSS)، حداکثر جریان ادرار(Qmax)، حجم ادرار باقیمانده پس از ادرار کردن(PVR)، آنتی ژن اختصاصی پروستات(PSA) ، میزان تستوسترون سرم و اندازه پروستات صورت گرفت. در پایان۶ ماه درمان؛ به بیمارانی که از ابتدا دارونما دریافت کرده بودند گزنه داده شد و هردو گروه درمان را تا ۱۸ ماه ادامه دادند. بر اساس نتایج این بررسی؛ ۵۵۸ بیمار (۹۰%) مطالعه را کامل نمودند (۹۱% در گروه گزنه و ۸۶% در گروه دارونما). در پایان ۶ ماه بررسی؛ ۸۱% از بیماران گروه گزنه و ۱۶% از بیماران گروه دارونما بهبود در علائم قسمت تحتانی سیستم ادراری را گزارش کردند(P<0.001). IPSS و Qmax در گروه گزنه بهبودی بیشتری نسبت به گروه دارونما داشت. در گروه گزنه IPSS از ۱۹٫۸ به۱۱٫۸ کاهش یافت در حالی که IPSS در گروه دارونما از۱۹٫۲ به ۱۷٫۷ رسید.(P=0.002) Qmax در گروه دارونما ml/s3.4 و در گروه گزنه ml/s8.2 افزایش یافت(P<0.05). PVR در گروه گزنه از مقدار اولیه ml 73 بهml 36 رسید(P<0.05) اما تغییر محسوسی در گروه دارونما دیده نشد. PSA و میزان تستوسترون سرم در هردو گروه بدون تغییر بود. در گروه گزنه کاهش نسبتاً کم در اندازه پروستات مشاهده گردید] از ۴۰٫۱ سی سی به ۳۶٫۳ سی سی که بوسیله سونوگرافی از طریق رکتوم (TRUS) اندازه گیری شد،[P<0.001. در پایان مطالعه در گروه دارونما هیچ تغییری در حجم پروستات دیده نشد. در پیگیری ماه هیجدهم فقط بیمارانی که درمان را ادامه داده بودند دارای متغییرهای درمانی مطلوبی بودند. عوارض جانبی در هیچیک از گروه ها مشاهده نشد. محققین نتیجه گرفتند، گزنه اثرات مفیدی در درمان علائم BPH دارد(۹).

اورتیدین

با توجه به اثرات مفید عصاره ریشه گزنه در برطرف نمودن علائم انسدادی مرحله I و II هایپرپلازی خوش خیم پروستات(BPH)، فراورده اورتیدین با اشکال دارویی قطره خوراکی و قرص روکشدار از عصاره ریشه گزنه و به منظور بهبود علائمی مانند تکرر ادرار، قطره قطره آمدن ادرار، معطل شدن هنگام ادرار کردن تهیه شده است. از قطره اورتیدین ۳ بار در روز هر بار ۴۰ قطره و از قرص اورتیدین ۲ بار در روز هر بار ۱ قرص بعد از غذا همراه با مقداری مایعات استفاده میشود.

توصیه میشود مصرف مکملهای آهن ۲-۱ ساعت از زمان مصرف اورتیدین فاصله داشته باشد. با مصرف مناسب مقادیر توصیه شده درمانی هیچگونه عارضه جانبی مشاهده نشده با این حال ممکن است بصورت اتفاقی شکایات خفیف گوارشی رخ دهد. گهگاه کاهش تشکیل ادرار و ندرتاً ادم نیز گزارش شده است(۵). لازم به ذکر است که مصرف بیش از حد اورتیدین همزمان با داروهای ضددیابت و داروهای مؤثر بر فشار خون می‌تواند ایجاد تداخل نماید. همچنین ممکن است اورتیدین اثر داروهای مضعف سیستم عصبی مرکزی را تشدید کند.

باید از مصرف فراورده های تهیه شده از گزنه در دوران بارداری اجتناب نمود. همچنین بهتر است از مصرف بیش از حد این فراورده ها در دوران شیردهی اجتناب گردد(۱۰).

دکتر رضا بخردی

بخش تحقیقات بالینی؛ واحد تحقیق و توسعه باریج اسانس

References:

1-Boris Bondarenko, Carola Walther, Petra Funk, Sandra Schläfke, and Udo Engelmann. Long-term efficacy and safety of PRO 160/120(a combination of Sabal and Urtica extract) in patients with lower urinary tract symptoms (LUTS). Phytomedicine 10 (2003) • Supplement IV; pp. 53–۵۵
۲- Julia E. Chrubasik, Basil D. Roufogalis, Hildebert Wagner, Sigrun Chrubasik. A comprehensive review on the stinging nettle effect and efficacy profiles.Part II: Urticae radix. Phytomedicine 14 (2007) 568–۵۷۹
۳٫Effect of extracts of the roots of the stinging nettle (Urtica dioica) on the interaction of SHBG with its receptor on human prostatic membranes. Planta- Med; 1995; 61(1); 31-32.
4.Lignans from the roots of Urtica dioica and their metabolites bind to human sex hormone binding globulin (SHBG). Planta- Med; 1997; 63(6); 529-532.
5.PDR for herbal medicine. 3rd ed. Montvale, NJ: Thomson PDR, 2004: 792-797
6.Mills S. Bone K. Principles and practice of phytotherapy. Churchill livigstone,2000:490-498
7.Effects of stinging nettle root extracts and their steroidal components on the Na+ K+ ATPase of the benign prostatic hyperplasia. Planta- Med; 1994; Feb; 60(1);30-33.
8.J . SOÈ KELAND. Combined sabal and urtica extract compared with ®nasteride in men with benign prostatic hyperplasia: analysis of prostate volume and therapeutic outcome. BJU International (2000), 86, 439±۴۴۲
۹٫ Safarinejad MR. Urtica dioica for treatment of benign prostatic hyperplasia: a prospective, randomized, double-blind, placebo-controlled, crossover study. J Herb Pharmacother. 2005;5(4):1-11
10. Farnsworth NR. Potential value of plants as sources of new antifertility agents I. J Pharm Sci 1975; 64:535–۵۹۸

Be Sociable, Share!
ارسال نظر
یک آواتار انتخاب کنید !

مشارکت علمی در سایت

روی تصویر کلیک کنید

فرصت های شغلی

کاریابی ابن سینا

نظرسنجی

لطفا حمایت کنید